Wszystkie wpisy, których autorem jest Artur Piwowarczyk

O ochronie więzi rodzinnej – art. 446(2) k.c.

Witam po bardzo długiej przerwie i zapraszam do przeczytania nowego wpisu na blogu. Dzisiaj chciałbym opisać jeden nowy przepis, który znalazł się w Kodeksie cywilnym i wszedł w życie 19 września 2021 r.

Mowa o dodanym art. 4462, w którym przewidziana została możliwość uzyskania zadośćuczynienia dla członków rodziny osoby, która doznała ciężkiego i trwałego uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, w następstwie czego nie jest możliwe nawiązanie lub kontynuowanie więzi rodzinnej. Dodanie tego przepisu jest kolejnym etapem ewolucji prawa cywilnego w zakresie ochrony najbliższych członków rodziny. Warto bowiem wskazać, że wcześniejszą nowelizacją, było wprowadzenie z dniem 3 sierpnia 2008 r. przepisu[1], który pozwalał na uzyskanie zadośćuczynienia przez członków rodziny osoby, która zmarła wskutek wywołanego uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia. We wcześniejszym stanie prawnym taka możliwość była dyskusyjna, co budowało poczucie niesprawiedliwości. Obecnie nie ulega już wątpliwości, że np. małżonek czy dzieci osoby, która zginęła w wypadku samochodowym spowodowanym przez inną osobę, mogą domagać się zadośćuczynienia. Oczywistym wydaje się przecież, że osoby te – wskutek takiego zdarzenia – cierpią i doznają konkretnej krzywdy, która powinna zostać choć w pewnym stopniu zrekompensowana.

Wracając do najnowszego przepisu art. 4462 Kodeksu cywilnego, obecnie możliwość uzyskania zadośćuczynienia istnieje nie tylko w sytuacji śmierci osoby bliskiej, ale również wówczas, gdy po wypadku nie ma np. z taką osobą kontaktu (pozostaje w śpiączce, wieloletnim stanie wegetatywnym). Taki stan osoby bliskiej uniemożliwia budowanie i pielęgnowanie więzi rodzinnych w dotychczasowej formie oraz bez wątpienia rodzi poczucie krzywdy. Zakres stosowania przepisu jest oczywiście znacznie szerszy niż tylko wypadki drogowe. Mogą to być również rozmaite błędy medyczne czy przestępstwa.

Wprowadzoną zmianę należy więc bez wątpienia ocenić jako pozytywną. Ustawodawca zdecydował się przesądzić w ustawie o ochronie dobra prawnego w postaci więzi rodzinnej, którą naruszać może nie tylko śmierć. Jednocześnie przecięte zostały wątpliwości, które pojawiły się w tym zakresie w orzecznictwie[2].

Na koniec warto zaznaczyć, że nowy przepis znajduje zastosowanie także do wszelkich zdarzeń, które miały miejsce przed jego wejściem w życie, co wynika z przepisów przejściowych nowelizacji.

adw. Artur Piwowarczyk


[1] art. 446 § 4 k.c.

[2] Mowa przede wszystkim o uchwale Sądu Najwyższego z dnia 22.10.2019 r., sygn. I NSNZP 2/19.

Jak uchronić się przed długami spadkowymi?

W dzisiejszym wpisie chciałbym przedstawić ważny temat zabezpieczenia się przed długami, które potencjalnie moglibyśmy odziedziczyć po innej osobie. Jak bowiem wiadomo, spadek to nie tylko korzyści – uzyskanie majątku, który należał do spadkodawcy – ale również obciążenie długami, które on pozostawił. Mogą do nich należeć na przykład niespłacone pożyczki i kredyty. Nierzadko może być wręcz tak, że zmarły w ogóle nie miał majątku, a jedynie zobowiązania. Co wówczas zrobić?

Czytaj dalej Jak uchronić się przed długami spadkowymi?

Po co mi testament?

W dzisiejszym wpisie chciałbym zaproponować praktyczną odpowiedź na pytanie o sens sporządzania testamentów. Czasem testamenty kojarzą się z dokumentami sporządzanymi przez sędziwych miliarderów, którzy dysponują swoimi fortunami. Wbrew takiemu stereotypowi, warto sporządzić testament i nie czekać z tym na poważną chorobę. Może to być szczególnie istotne teraz, gdy cały świat walczy z pandemią i potencjalnie każdy z nas może zostać zarażony. Wówczas na pisanie testamentu może być już trochę za późno.

Czytaj dalej Po co mi testament?

Prawie konsumenci

Od 1 stycznia 2021 r. wejdą w życie przepisy, które mogą istotnie wpłynąć na sytuację osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, modyfikując zasady dochodzenia przez nie uprawnień z tytułu rękojmi za wady zakupionych rzeczy. Do tej pory, osoby te – jeżeli zawierały umowy sprzedaży w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej – nie korzystały z ułatwień przewidzianych dla konsumentów. W nowym roku ma się to zmienić.

Czytaj dalej Prawie konsumenci

Zwolnienie z ZUS – koronawirus

Uchwalona przez Sejm w dniu 31 marca 2020 r. ustawa – czekająca jeszcze na podpis Prezydenta – przewiduje zwolnienie od obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych. Zwolnienie dotyczy składek należnych za miesiące marzec, kwiecień i maj 2020 r.

Czytaj dalej Zwolnienie z ZUS – koronawirus

Wirus a terminy w sądzie

W związku z rozprzestrzenianiem się wirusa i zagrożeniem epidemicznym, sądy bardzo ograniczyły wokandy. Rozpatrywane są tylko sprawy pilne – np. związane z tymczasowym aresztowaniem – natomiast inne rozprawy zostały odwołane. W części sądów w ogóle nie przyjmuje się też interesantów – czy to w celu złożenia pism czy przeglądu akt w czytelni.
A jak taka sytuacja wpływa na bieg terminów do dokonania rozmaitych czynności w trwających postępowaniach?

Czytaj dalej Wirus a terminy w sądzie